Booth - Karen Joy Fowler

                '        'Aan de geschiedenis valt niet te ontkomen''

Via uitgeverij Rainbow mocht ik een boek recenseren. Ik koos voor de roman ‘Booth’ van auteur Karen Joy Fowler. In eerste instantie vanwege de historische achtergrond. Het idee dat een auteur een van de bekendste en meest schokkende gebeurtenissen uit de Amerikaanse geschiedenis – de moord op Abraham Lincoln door John Wilkes Booth – weet om te vormen tot een roman, maakte me enorm nieuwsgierig. Want hoe maak je van zo’n beladen stukje geschiedenis een meeslepend verhaal, zonder dat het een droge geschiedenisles wordt? Karen Joy Fowler bewijst met ‘Booth’ dat dat absoluut mogelijk is

Hier gaat het boek ‘Booth’ over
Aan het begin van de negentiende eeuw verhuist de excentrieke Britse theateracteur Junius Booth met zijn vrouw naar Amerika. Ze betrekken een boerenhoeve ten noorden van Baltimore en krijgen tien kinderen, waarvan er zes overleven. Junius Booth is de pater familias, kostwinner en gevierd Shakespeare-acteur, maar hij is even instabiel als geniaal. De kinderen groeien op in de aanloop naar de Amerikaanse burgeroorlog. De jongens worden net als hun vader acteur, wat de Booths tot een beroemde en toonaangevende theaterfamilie maakt. Maar achter de schermen beginnen schandalen, triomfen en rampen hun tol te eisen, met als ultiem dieptepunt de schokkende moord op Lincoln door de jongste zoon John.

'Booth' gaat niet alleen maar over de moord, maar juist ook over de families achter de dader
Waar je als lezer misschien in eerste instantie zou verwachten dat het personage John Wilkes Booth centraal zou staan in de roman ‘Booth’, kiest de schrijfster bewust voor een andere invalshoek. Dit verhaal draait namelijk niet alleen maar om de man die Lincoln vermoordde, maar vooral om de familie achter hem. Dat maakt het geheel direct interessanter en persoonlijker. Waarschijnlijk stelde de schrijfster zichzelf tijdens het schrijven de vraag: wat gebeurt er met een familie wanneer een van hen uitgroeit tot een monster in de ogen van de wereld? Wat volgt is ‘Booth’, een uiterst interessante en goed leesbare roman.

Tegen de achtergrond van een verdeeld Amerika ontvouwd zich een indrukwekkend familiesaga
Het verhaal begint in 1822 en volgt de excentrieke Booth-familie over tientallen jaren. Vader Junius Brutus Booth is een beroemde Shakespeare-acteur met een indrukwekkend talent, maar ook een grillig en instabiel karakter. Rond hem groeit een groot gezin op, vol dromen, verdriet, rivaliteit en geheimen. Tegen de achtergrond van een verdeeld Amerika dat langzaam afstevent op de Burgeroorlog ontvouwt zich een indrukwekkende familiesaga.

Het verhaal heeft sterke en interessante personages
Wat mij hierbij vooral raakte, is hoe sterk de karakterontwikkelingen zijn uitgewerkt. Fowler schrijft haar personages met zoveel nuance dat ze, tijdens het lezen, echt in je fantasie gaan leven. Vooral Rosalie, Asia en Edwin Booth blijven bij mij hangen.
Rosalie, lichamelijk beperkt en vaak op de achtergrond geplaatst, heeft een stille kracht die enorm binnenkomt. Asia is juist temperamentvol en ambitieus, terwijl Edwin worstelt met verwachtingen en de schaduw van zijn vader. En juist doordat deze personages zo zorgvuldig worden opgebouwd, voelt het drama dat zich langzaam ontwikkelt nog heftiger aan.

Karen Joy Fowler heeft een literare schrijfstijl die prettig wegleest
De schrijfstijl van Karen Joy Fowler is prachtig literair zonder dat het in zijn totaliteit afstandelijk wordt. Ze heeft een beeldende schrijfstijl, en met gevoel voor detail. Sommige zinnen wil je bijna opnieuw lezen omdat ze zo mooi geformuleerd zijn. Tegelijkertijd vraagt het boek ‘Booth’ wel de aandacht van de lezer. Dit is geen snel verhaal, dat je gedachteloos uitleest, maar een rijk historisch verhaal. En waar je ook zeker de tijd voor moet nemen.

Het boek 'Booth' heeft een traag leestempo wat wel tijd en aandacht vraagtH
Dat brengt meteen het leestempo ter sprake. ‘Booth’ heeft namelijk een vrij rustig leestempo. Karen Joy Fowler neemt namelijk uitgebreid de tijd om de familiegeschiedenis, onderlinge relaties en historische context op te bouwen. Voor sommige lezers zal dat misschien wat traag voelen, zeker in het begin. Maar persoonlijk vond ik juist dat trage, zorgvuldige opbouwen wel passen bij het verhaal. Het geeft de personages ruimte om te groeien, en maakt dat je je als lezer steeds meer verbonden voelt met de familie.

Er zit veel historische informatie in maar het is geen geschiedenisboek
Daarnaast vond ik het indrukwekkend hoeveel historische informatie in het verhaal verwerkt zit. Dit komt echter nergens geforceerd of saai over. De spanningen rondom slavernij, politiek en de naderende Burgeroorlog zijn voortdurend aanwezig en geven het boek een enorme gelaagdheid. Fowler laat niet alleen het leven van de familie Booth zien, maar ook dat van de tot slaaf gemaakte familie Hall. Hierdoor krijgt het verhaal nog meer diepgang.

Het boek vertelt geen sensatie belust verhaal maar een boeiend persoonlijk relaas
Wat ‘Booth’ in het geheel zo bijzonder maakt, is dat het niet draait om de sensatie, maar om de menselijkheid. Je weet als lezer waar het verhaal naartoe gaat, maar toch blijft het boeien. Niet door spanning alleen, maar door de emoties, de sfeer en de vraag hoe geschiedenis weet te ontstaan binnen gewone gezinnen.

Is het boek ‘Booth’ voor iedereen? Dat denk ik niet. Wie namelijk houdt van snelle acties en constante plotwendingen, zal het tempo in dit verhaal soms te bedachtzaam vinden. Maar voor de liefhebbers van historische romans met sterke personages, prachtige taal en emotionele diepgang is dit echt een aanrader.

Indrukwekkend, intelligent en meeslepend
Kortom ‘Booth’ is een indrukwekkende, intelligente en meeslepende roman die laat zien hoe geschiedenis en fictie elkaar kunnen versterken. De auteur Karen Joy Fowler heeft niet alleen een stuk geschiedenis verteld, maar vooral een familie tot leven gebracht – met al hun liefde, verdriet en fouten. En juist daardoor blijft dit verhaal ook nog wel een tijdje bij me hangen.

Specificaties bij het boek Booth
Auteur: Karen Joy Fowler| Uitgeverij: Rainbow| Vertaling: Lucie van Rooijen & Inger Limburg |Eerste uitgave: 2022 | Gelezen Nederlandse uitgave: 2026 | Aantal bladzijden: 388 | ISBN 9789041716903

Met dank aan uitgeverij Rainbow voor het recensie-exemplaar.

De Instrumentalist - Harriet Constable

''Anna Maria della Pietà, kondigt ze aan, terwijl de baby haar vastgrijpt. Ik heb een voorgevoel bij deze.''

Hoewel Parijs altijd mijn favoriete stad zal blijven, is er geen plek die me zo weet te betoveren als Venetië. Het licht dat danst op het water, de geur van oude stenen, de smalle steegjes waar je zomaar kunt verdwalen — Venetië heeft iets magisch. Toen ik hoorde dat de roman De Instrumentalist zich afspeelt in het achttiende-eeuwse Venetië, wist ik meteen dat ik dit boek móést lezen. En wat een ontdekking bleek dat te zijn! Harriet Constable heeft met haar debuut een rijke, sfeervolle roman geschreven die historische diepgang combineert met een bijna filmische sfeer.

Een meeslepend verhaal vol muziek en ambitie
Het verhaal begint in 1704. De jonge wees Anna Maria heeft niets — geen familie, geen bezit — maar wél talent en een ontembare wil om iets te bereiken. In het Ospedale della Pietà in Venetië wordt ze opgeleid tot muzikant, onder begeleiding van niemand minder dan Antonio Vivaldi. Ze groeit al snel uit tot zijn sterpupil. Toch blijkt haar ambitie niet zonder prijs. Wat ze van hem leert is groot, maar Vivaldi vraagt daar ook iets voor terug.

Constable baseerde haar roman op het waargebeurde verhaal van Anna Maria della Pietà, een van de meest getalenteerde violistes van haar tijd. Wat mij vooral raakte, is hoe natuurlijk de schrijfster feit en fictie met elkaar verweeft. Je vergeet soms dat je een roman leest — alles voelt levensecht. De scènes in het weeshuis zijn zo beeldend dat ik de muziek bijna kon horen, de kou in de slaapzalen kon voelen en het ritme van de repetities kon volgen.

De vrouwen achter de muziek
Wat ik bijzonder waardeer aan De Instrumentalist is dat Constable de aandacht verlegt van Vivaldi naar de vrouwen om hem heen. De weesmeisjes die achter gesloten muren leefden, maar wier muziek ver buiten Venetië weerklonk, krijgen eindelijk een stem. Vooral Anna Maria wordt met veel respect en nuance neergezet. Je voelt haar strijd, haar passie en haar verlangen om gehoord te worden.

De research die Constable heeft gedaan is indrukwekkend. Ze schrijft met kennis van zaken over muziek én over de sociale structuren van het achttiende-eeuwse Venetië. Tegelijkertijd blijft haar stijl licht en toegankelijk, waardoor het verhaal prettig wegleest.

Een poëtische ode aan muziek en stad
Wat ik erg mooi vond, is dat Anna Maria haar muziek in kleuren ervaart. Dat maakt de klanken bijna tastbaar. Constables taal is poëtisch zonder zwaar te worden — elegant, maar met genoeg lucht. Venetië komt tot leven als een personage op zichzelf: warm, melancholisch en vol geheimen.

Als ik één klein kritiekpuntje mag noemen, is het dat sommige bijfiguren iets meer diepgang hadden mogen krijgen. Maar dat is slechts een detail, want uiteindelijk draait alles om Anna Maria — en dat doet Constable meesterlijk.

Een prachtig debuut!

De Instrumentalist is een prachtig debuut. Een ode aan Anna Maria, aan de muziek, aan Venetië zelf. Voor iedereen die houdt van historische romans, klassieke muziek of gewoon een goed verteld verhaal: dit boek is een absolute aanrader. Ik luister sindsdien anders naar De Vier Seizoenen — met het geluid van Anna Maria’s viool op de achtergrond.

Titel: De Instrumentalist | Auteur: Harriet Constable | Originele titel: The Instrumentalist | Vertaling: Aarti Rampadarath | Uitgever: A.W. Bruna Romans | Eerste uitgave: 2024 | Nederlandse eerste uitgave: 2025 | Aantal bladzijden: 380 | ISBN 9789400517639

Met dank aan uitgeverij A.W. Bruna voor het recensie-exemplaar

Aan de andere kant van de rivier - Alessandro Selmi

"Je hebt de fabriek verloren, maar wat jullie hebben gedaan , kan niemand je meer afnemen...wat je anderen hebt gegeven blijft altijd van jouw'' 

Al van kleins af aan breng ik mijn vakanties door aan het Gardameer in Italië. Elke keer weten we weer te genieten van plekken die we al meerdere keren bezocht hebben. Er staan daarnaast nog tientallen anderen dorpen en steden in de omgeving die ik graag wil zien. Zo wil ik al jaren naar Bergamo, en zijn we ook al vier keer die kant uit gereden. Echter kwamen we elke keer toch weer uit in Milaan, dat op slechts veertig minuten doorrijden licht. Dat komt door de (inmiddels) volwassen kinderen op de achterbank. Die vinden het bruisende Milaan toch veel leuker dan een historisch dorp. Ach wie weet dit jaar, want na het lezen van het boek ‘Aan deze kant van de rivier’, is mijn interesse alleen maar nog groter geworden.

Hier gaat het boek ‘Aan deze kant van de rivier' over
Het is maar een klein stuk grond, in de vorm van een driehoek en begrensd door de rivier de Adda. Maar in 1877 vertegenwoordigt het voor Cristoforo Crespi de toekomst. Hij, de zoon van een wever, wil hier een moderne katoenfabriek laten verrijzen, en vooral een dorp voor arbeiders zoals Italië nog nooit heeft gezien: met een kerk, school en comfortabele huizen. Cristoforo zal alles op het spel zetten om die droom te verwezenlijken. Zijn geld, reputatie en zelfs de relatie met zijn broer.

Het leven van de jonge Emilia verandert op de dag dat ze naar haar nieuwe dorp verhuist. Zij is de dochter van een van de meest loyale arbeiders van de Crespi’s. Haar verhaal zal in de loop der jaren onlosmakelijk verbonden raken met dat van de andere inwoners, met hen beleeft Emilia de kleine en grote gebeurtenissen van de geschiedenis. Maar ook zal het lot haar pad laten kruisen met dat van erfgenaam Silvio Crespi. Ondanks de sociale kloof tussen hen ontstaat er een bijzondere band. Emilia zal de steun zijn van Silvio op het moment dat de Crespi’s – misschien te rijk, te trots, te arrogant geworden – alles dreigen te verliezen.

Het kost even wat tijd om in het verhaal te komen
De prachtige foto en de zonnige kleur geel op de omslag van het boek ‘Aan deze kant van de rivier’ nodigen uit tot lezen. Al kun je natuurlijk niet om de dikte van het boek heen, met zijn 592 bladzijden houdt het je als lezer wel even zoet. Nu ben ik persoonlijk zelf fan van dikke boeken dus is dat voor mij geen obstakel.
Al kost het me wel eventjes wat tijd om in het verhaal te komen. Dat komt door de vele namen die in het begin aan je worden voorgesteld. Een alwetende verteller laat je kennis maken met vier verschillende families. En al verder lezend begrijp je waarom al deze informatie nodig is.

Een goed tijdsbeeld over een interessant stuk van de geschiedenis
Het boek ‘Aan deze kant van de rivier’ is opgedeeld in twaalf delen. Hierin zijn vooral de ontwikkelingen in het tijdsbeeld goed te zien. Zo lees je over de economische ontwikkelingen en crisis, die gepaard gingen met stakingen in de industrie en oorlog. Een knap verwerkt stuk, belangrijke geschiedenis, verweven in een roman.

Ondanks de dikte van het boek lees je het snel uit
De auteur Alessandra Selmi heeft een zeer beeldende schrijfstijl. Daarmee weet ze ook heel goed de sfeer van die tijd neer te zetten en kostte het mij als lezer geen moeite om me in de tijd te verplaatsen. Door de korte hoofdstukken leest het verhaal eigenlijk ook heel erg goed door en ga je sneller door het boek heen dan dat je zou verwachten. Dat heeft natuurlijk ook te maken met het feit dat het zowel geschiedkundig als in de romanvorm boeiend is.

Leven onder verschillende omstandigheden in de maatschappij
In het geromantiseerde deel is het vooral de verbondenheid tussen Emilia en Silvo die me aan sprak. Ondanks hun verschillen blijft de onderlinge band bestaan. Silvio lijkt geen kant op te kunnen, door zijn verantwoordelijkheden en plichtsbesef aan het familiebedrijf, en Emilia is weer juist weer beperkt door haar beperkte kansen, door de armoede. En zo vertelt het verhaal ‘Aan deze kant van de rivier’ niet alleen een liefdes- of geschiedkundig verhaal, maar gaat het juist veel meer over de manier van leven onder verschillende omstandigheden. Want het leven in en rondom de katoenfabriek legt voor de lezer goed bloot wat het doet voor de sociale verschillende klassen.

Een diversiteit aan verschillende thema's
Het boek ‘Aan deze kant van de rivier’ gaat over vriendschappen, over sociale ontwikkelingen, angst, hoop en de verschillen tussen arm en rijk. Het legt zo een breed scala aan diverse kwesties neer bij de lezer. Kwesties die in de hedendaagse wereld natuurlijk ook nog steeds een onderdeel van de samenleving zijn. Want er blijven natuurlijk altijd verschillen tussen de multinationals en de arbeiders. Wel vond ik dat het verhaal soms een beetje te lang op dat punt bleef hangen.

Terug naar een hele andere tijdsperiode
De emoties en karakters van de personages worden goed beschreven maar hadden hier en daar, wat mij betreft, wat meer de diepte in gemogen. Maar ja, dan had het wellicht een nog dikkere pil qua boek geworden. En nu was het prima in balans. Het boek ‘Aan deze kant van de rivier’ is een mooie historische roman, met een fijne en beeldende schrijfstijl. Het neemt je echt mee naar een andere tijdsperiode. Het verhaal vertelt over hoop, angst, liefde en jaloezie, ambitie en vriendschap. Een absolute aanrader en voor mij nu echt de reden om dit jaar wel naar Bergamo te gaan.

Informatie over het boek
Titel: Aan deze kant van de rivier| Originele titel: Al di qua del fiume  | Auteur: Alessandra Selmi | Uitgeverij: AW. Bruna | Vertaling: Saskia Peterzon - Kotte | Eerste druk: 2022 | Nederlandse eerste uitgave: 2025 | Aantal bladzijden: 592 | ISBN 978 04 005 1797 4

Boodschappers van de storm - Tuinen van Heligan, deel 3 - Inez Corbi

''De tuin sliep. In de vochtige, vruchtbare stilte groeiden de planten onverstoorbaar voort, woekerden zaailingen en onkruid…’’

Synopsis van Boodschappers van de storm
Zoals in het paradijs! Dit is hoe Lexi zich voelt in haar nieuwe huis in Cornwall, met haar nieuwe liefde Ben. Tijdens de laatste voorbereidingen die ze doet voor de jubileumviering van de beroemde tuinen van Heligan, ontdekt Lexi hier het verhaal van een wel heel fascinerende vrouw.

In 1913 komt de jonge Hailee als keukenmeisje naar Heligan. Daar raakt ze bevriend met de extraverte Ada, de zus van de huisbaas, en krijgt een geheime affaire met de tuinman Tommas. Wanneer hij ten strijde moet trekken en Hailee zwanger achterlaat, heeft Ada een plan dat, meer dan honderd jaar later, een nieuw licht werpt op Lexi’s afkomst.

Derde, en laatste, deel van de Tuinen van Heligan
Het boek ‘Boodschappers van de storm’ is alweer het derde, en laatste deel, van de ‘Tuinen van Heligan’-serie. Een trilogie met een geslaagde mix van waargebeurde historische feiten en een fictieverhaal over liefde en geheimen. Hoewel dit boek op zichzelf te lezen is het voor het verhaal beter, en fijner, om de gehele serie te lezen.   

Goede, uitdagende levendige schrijfstijl
De schrijfster Inez Corbi kan heel levendig schrijven. Hierdoor waan je je in de tuinen en heb je het gevoel onderdeel te zijn van het verhaal. Het verhaal verspringt van het heden naar het verleden en visa versa. Dit, en de wisselden perspectieven, houden het leestempo hoog. Ook de uitdagende cliffhangers aan het einde van vrijwel elk hoofdstuk, maakt dat je door wilt lezen.

Lees de serie vooral in zijn geheel
Wanneer je de serie in zijn geheel leest, worden de hoofdpersonages ook steeds boeiender. Je maakt dan hun volledige karaktergroei mee, en begrijpt de keuzes die ze maken.

Het verhaal in het verleden vond ik het meest boeiend. Ook al is het redelijk voorspelbaar, en dat geldt voor het gehele boek, toch zit er genoeg drama en emotie in om het interessant te houden. Het einde van ‘Boodschappers van de storm’ brengt niet alleen de verhaallijnen van het laatste deel goed bij elkaar, maar wet zeker ook de serie als geheel mooi af te sluiten.

Goede combinatie van historische feiten en fictie
De serie ‘Tuinen van Heligan’ is een mooi gecombineerde verhaallijn met historie en romantiek. Een gedetailleerde en verbeeldende manier van schrijven maakt nieuwsgierig naar de echt bestaande Tuinen in Cornwall.

Informatie over het boek
Titel: Boodschappers van de storm - Tuinen van Heligan, deel 3 | Originele titel: Boten des Sturms | Auteur: Inez Corbi | Uitgeverij: AW. Bruna | Vertaling: Olga Groenewoud | Eerste druk: 2023 | Nederlandse uitgave: 2025 | Aantal bladzijden: 302 | ISBN 978 94 005 1600 7

Catharina - Frank Krake

 ‘’Eichman vermoorde zes miljoen Joden, maar hij redde mij en mijn zoon’’

Alleen al om deze zin op de omslag op het boek ‘Catharina’ pak je het boek. Want wat zou dan de reden geweest zijn dat zij gespaard bleven?
De ondertitel gaat verder om te vermelden dat het om een waargebeurd oorlogsverhaal gaat. Via de Hebban Leesclub mocht ik dit boek, samen met nog andere lezers vooruitlezen. Door middel van het beantwoorden van de vragen, ‘gesprekken’ met de auteur zelf, de vele foto’s, het lezen van de links in het boek en het bekijken van het tv-programma over Catharina, is dit boek meer voor me gaan leven dan ooit gedacht.

Hier gaat het boek Catharina over
De beeldschone Catharina Brücker is de oudste telg van een succesvolle Joodse kleermakersfamilie uit Rotterdam.
Al op jonge leeftijd leren zij en haar zussen en broer om zelfstandig te zijn, en hun eigen toekomst te bepalen. Dat wordt echter onmogelijk gemaakt als de oorlog uitbreekt. Hun Joodse afkomst zorgt ervoor dat de nazi’s de jacht op de Brückers openen. Die laten zich alleen niet zomaar oppakken, en vechten voor hun leven, waarbij alle middelen zijn geoorloofd.

Als de zwangere Catharina toch wordt gearresteerd en afgevoerd naar Westerbork begint haar strijd om te overleven. Ze vecht voor haar baby. De kleine Clarence wordt geboren in het concentratiekamp, waar zijn vader hem nog één keer mag zien voordat hij op deportatie gaat naar Sobibor.

‘’Doe alles om jezelf én onze zoon te redden’’, schrijft hij in zijn afscheidsbrief.

Daar geeft Catharina gehoor aan. Ze gaat dansen als showgirl, in het beroemde kampcabaret. Iedere dinsdagavond een voorstelling met SS-ers op de voorste rij, terwijl diezelfde ochtend duizenden Joden in de trein naar Auschwitz zijn afgevoerd. Als ze wordt verraden wacht het onvermijdelijke, maar ze wordt onverwachts gered van de gaskamers door een SS-er.

Auteur Frank Krake
Frank Krake is geboren in 1968, te Almelo. Hij studeerde Marketing Strategy aan de Rijksuniversiteit van Groningen. Het leven van Frank Krake is als een achtbaan. Hij was betrokken als ondernemer bij verschillende ondernemingen, eer hij zijn eigen bedrijf in tuinmeubelen startte.  Deze onderneming groeide uit tot een bedrijf met een oppervlakte van de grootte van drie voetvelden. Wanneer deze onderneming failliet gaat start hij een nieuw bedrijf, TitaTuinmeubelen. Met deze succesvolle onderneming werd hij hoofdsponsor van voetbalclub De Graafschap in 2011. Hierna begint Frank Krake met schrijven over het traject wat hij heeft afgelegd om een succesvol ondernemer te worden. Ook geeft hij lezingen en presentaties.
Inmiddels heeft hij voor het boek Catharina al drie boeken geschreven: Hannalore – het meisje uit de sekte, De grootste bankoverval allertijden en De laatste getuige.
Voor al zijn boeken doet Frank Krake lang, goed en gedegen onderzoek. Zo was hij voor het boek ‘Catharina’ al drie jaar lang uitgebreid research aan het doen. Waaronder meerdere interviews met de zoon van Catharina.

Indrukwekkend en diepgaand
"Catharina" van Frank Krake is een indrukwekkend en diepgaand verhaal over overleven, familie en veerkracht tijdens de Holocaust. Hoewel de titel suggereert dat het vooral over Catharina gaat, vertelt het boek eigenlijk het bredere verhaal van haar hele familie. Frank Krake slaagt erin om op een respectvolle en feitelijke manier het dramatische levensverhaal van de familie Brücker te reconstrueren, zonder het te dramatiseren of te romantiseren. Juist die nuchtere schrijfstijl maakt het verhaal zo krachtig.

Geen roman maar leest wel heel prettig weg, anders dan andere biografieën
Voordat ik met lezen begon had ik het idee een geromantiseerd oorlogsverhaal te gaan lezen. Eenmaal het boek in handen zag ik alle foto’s en documentatie en begreep ik al snel dat dit een heel ander soort boek zou worden. Als het maar niet zo een saaie biografie zou worden, hoopte ik. Integendeel, ik werd aangenaam verrast door een veel diepgaander en interessanter verhaal. Mede doordat auteur Frank Krake ook de familie van Catharina uitgebreid aan bod laat komen.

Veel research, interviews, documentatie, foto's en getuigenissen
Het is duidelijk te merken dat Frank Krake ongelooflijk veel research heeft gedaan voor dit boek. Met respect en zonder, dingen te suggereren, schrijft hij het bijzondere verhaal van Catharina op. Hij baseert zich op bewaarde documenten, interviews en getuigenissen.
Op deze manier krijg je een goed inzicht van de manier van leven en de keuzes die ze hebben moeten maken. Er is een bijzondere hoofdrol voor de vader van Catharina – Mozes. Hem kun je wel de steunpilaar van het gehele gezin noemen. En de acties die hij soms onderneemt zouden zo uit een spannend jongensboek kunnen komen. Helaas was alles waar.

Zoveel meer dan slechts een oorlogsverhaal
De schrijfstijl van Frank Krake is toegankelijk en leest op een prettige manier vlot door. Het is uiteraard een zwaar stuk uit de geschiedenis maar toch heb ik het boek met geen enkele tegenzin gelezen. Het is zoveel meer dan slechts een zoveelste oorlogsverhaal. Het boek ‘Catharina’ stijgt boven de andere uit omdat het heel nauwkeurig is. Daardoor raak je meer bij de personages betrokken. Ik werd meerdere keren echt emotioneel geraakt.

Een ode aan Catharina en de gehele familie Brücker
Het boek ‘Catharina’ is niet alleen een levensverhaal van een vrouw die samen met haar zoon de oorlog overleefd. Het is een ode aan de familie Brücker die zich door moed, doorzettingsvermogen en liefde staande wist te houden. Ik weet zeker dat ik het boek nog meerdere malen eens door zal bladeren. Een pareltje onder alle oorlogsboeken.

TIP
Kijk op NPO de televisie serie 'Joodse kleermakerfamilie probeert holocaust te overleven. Deze gaat over Catharina en haar familie (uitzending was op 27 februari)

Informatie over het boek Catharine
Titel: Catharina | Auteur: Frank Krake | Uitgeverij: Achtbaan | Eerste uitgave: 2025 | Aantal bladzijden: 367 |  ISBN 978 908 247 647 7 | Kijk voor meer informatie voor verkoop of informatie van dit boek bij je plaatselijke boekwinkel of klik op Bol.com, Bruna.nl, Hebban of Goodreads

Ik weet me geen raad - Willy Lindwer en Aline Pennewaard

''Ik weet me geen raad en vraag om uw welwillende hulp in mijn nood. Dankbaar wacht ik uw beslissing af...'' 

Brieven schrijven, ik deed het vroeger met liefde. Ik deed het bijvoorbeeld in de zomervakantie, met mijn beste vriendin omdat ik haar gedurende de zomervakantie niet zag. Het was in de begin jaren tachtig ook helemaal in om bij een vriendenkring te horen. Dan schreef elke keer iemand anders een stukje aan in de brief en kwam hij uiteindelijk weer bij je terug. Naast deze vriendenkring schreef ik ook nog met een penvriendin in het buitenland. Iemand die je verder helemaal niet kende, maar waar je de dagelijkse dingen wel aan elkaar vertelde. Weer later schreef ik luchtpost aan mijn vriendje in het leger. Eigenlijk alleen maar leuke post! Daarom kan ik me ook totaal geen voorstelling maken dat je een brief uit pure wanhoop moet schrijven. Een brief die aanvangt met ‘’Ik weet me geen raad’’

Hier gaat het boek ‘’Ik weet me geen raad’’ – wanhoopsbrieven van Joodse Vluchtelingen 1038-1939 – over.
Jaren geleden vond documentairemaker Willy Lindwer bij het oud papier een bundel met tweehonderd brieven, die afkomstig bleken van vervolgde Joden uit Duitsland, Oostenrijk en Tsjechoslowakije. Ze smeekten de Joodse gemeente in Amsterdam massaal om ze een uitweg te bieden, maar die kon niets voor ze betekenen. De landsgrenzen sloten zich eind jaren dertig meer en meer voor de Joden van Europa. De brieven schetsen een hartverscheurend beeld van hun levensbedreigende omstandigheden.

Historica Aline Pennewaard onderzocht wat er met de schrijvers gebeurde nadat zij hun wanhoopsbrief hadden verstuurd. ‘Ik weet me geen raad’ toont een breed scala aan verhalen die op ingrijpende wijze inzichtelijk maken hoe dat in zijn werk ging. Lukte het ze om tijdig uit Europa weg te komen? Of vielen ze ten prooi aan de vernietigingsmachine van de nazi’s?

In deze tijd, waarin vlucht en emigratie opnieuw centrale thema’s zijn in het maatschappelijk debat, maakt dit boek de menselijke kant van de zaak zichtbaar: een kant die helaas maar al te vaak wordt vergeten.

Auteur en regisseur Willy Lindwer
Willy Lindwer is geboren op 18 maart 1946, in Amsterdam. Zijn ouders komen uit Polen en Oekraïne. Anders dan de rest van zijn familie overleefden zijn ouders, en broer, de oorlog. Ze zaten namelijk ondergedoken in de Achterhoek.
Lindwer volgde een HBS-B opleiding aan het Amsterdam Lyceum, en studeerde door aan de Filmacademie. Na zijn studie ging hij aan het werk bij de Wereldomroep, en tevens bij de NOS op de documentaire afdeling. In 1985 richtte hij zijn eigen bedrijf, AVA Production op. Hij woont tegenwoordig in Tel Aviv. Daar richtte hij Terra Film Production op.
Lindwer staat bekend om zijn films, documentaires en boeken over de Holocaust, Israël, het Jodendom en het Midden-Oosten. In 1988 won hij de International Emmy Award voor de film ‘De laatste zeven maanden van Anna Frank’. Vorig jaar kwam hij met een prachtige documentaire/film over de corruptheid bij het Amsterdamse GVB, gedurende de Tweede Wereldoorlog: ‘Verdwenen stad’. Mijn volledige review hiervan is te lezen op de site van www.mamascrapelle.nl

Samenwerking met historica Aline Pennewaard
Nu komt hij, in samenwerking met historica, schrijfster en onderzoekster Aline Pennewaard wederom met een indrukwekkend en schokkend stukje geschiedenis; het boek ‘Ik weet me geen raad’
Historica Aline Pennewaard werkte aan een promotieonderzoek over de deportaties vanaf Nederland naar de concentratiekampen. Eerder werkte ze ook al samen met Willy Lindwer. Het boek ‘Bernie’s oorlog’ en de het boek/film ‘De treinreis’ is van hun beider hand.

Brieven als wanhoopsroep
Het boek ‘Ik weet me geen raad’ bevat maar liefst 35 brieven van lotgevallen die zich tot in hun totale wanhoop tot het comité voor Joodse Vluchtelingen in Amsterdam richten. Met de hoop dat ze (alsnog) worden opgenomen als vluchteling en zo de vreselijke toestanden waar ze in verkeren kunnen ontvluchten. Hoewel het in Nederland nog relatief rustig is qua oorlogsgeweld in de jaren 1938-1939, zijn er andere Europese landen al afschuwelijke wantoestanden gaande.

Elke dag één brief
Het boek is hartverscheurend en ik kon het absoluut niet in een keer uitlezen. Het had zo een impact om te weten dat dit echte brieven zijn van echte mensen in nood. Ik heb met mezelf toen afgesproken elke dag één brief te lezen. Postuum stak ik dan een kaarsje voor die familie of die persoon aan. Vaak wilde ik toch ook wel weten of er nog informatie te vinden was over de betreffende gevallen en raadpleegde ik internet.

De even indrukwekkende televisieserie De Joodse Raad
De brieven waren gericht aan de voorzitter van het comité, de heer David Cohen, die later een van de voorzitters zou worden van de Joodse Raad. Over het wel en wee van die raad is onlangs de prachtige en zeer indrukwekkende gelijknamige serie op televisie geweest.

Veel lukte niet, maar een hoop dingen ook wel
Het is ongelooflijk wat het comité voor Joodse Vluchtelingen heeft proberen te doen. Een baan zoeken voor een zoöloog, die toen al in kamp Buchenwald had gezeten. Helaas mislukte dat en moest hij samen met zijn gezin uiteindelijk naar Auschwitz. Ondanks het verzoek van intellectuelen, verenigd in het Comité van Waakzaamheid, waarbij ze de regering om coulance met betrekking tot de vluchtelingen vroegen, hield die voet bij stuk, en lieten ze niemand meer Nederland binnen.
Echter lukten er veel dingen ook wel: valse papieren, onderduiken, en bijvoorbeeld kindertransporten naar veilige oorden.

Geschiedenis herhaalt zich helaas
Willy Lindwer heeft nog steeds contact met de vrouw die toentertijd secretaresse was van het Vluchtelingencomité, Mirjam Bolle-Levie. Zij is inmiddels 107 jaar oud en woont in Jeruzalem. Gelukkig is zij nog steeds in het bezit van een ‘een messcherp geheugen’, zegt
Lindwer. Ze weet zich nog alles te herinneringen van de hartbrekende brieven.
Elke brief aan het comité voor Joodse Vluchtelingen is een stukje geschiedenis. Een noodkreet uit een ver verleden. Helaas lijkt het verleden ons weer in te halen en zijn er opnieuw duizenden mensen voor oorlog op de vlucht. Dat maakt dit al prachtige boek, nog intenser om te lezen. 

Details over het boek
Titel: Ik weet me geen raad - wanhoopsbrieven van Joodse vluchtelingen 1938-1939 | Auteurs: Willy Lindwer en Aline Pennewaard | Uitgeverij: Balans | Eerste uitgave: 2025 | Aantal bladzijden: 222 | ISBN 978 9463 823 883 

De vrouw zonder naam - Audrey Blake

  'Dit is de les: geef nooit toe, geef nooit toe. Nooit, nooit, nooit''
            (Winston Churchill, 29 oktober 1941)

Dit is het verhaal van 'De vrouw zonder naam'
1942. Hoewel ze de bom die haar huis verwoestte overleefde, is Yvonne het doel van haar bestaan kwijt. Ze is vervreemd van haar man en haar dochter ziet ze nauwelijks. Maar dan krijgt ze de kans van haar leven: ze wordt gerekruteerd als eerste vrouwelijke sabotage-agent van Groot-Brittannië. Al verwacht men in een uitzichtloze oorlog niet veel van deze onopvallende vrouw.
Maar haar vasthoudendheid, haar talent om niet op te vallen en enorme kennis van explosieven onderscheiden Yvonne. Al snel arriveert ze in bezet Frankrijk, klaar om het naziregime in vuur en vlam te zetten. Maar ze realiseert zich ook dat ze zich weleens volledig in haar taak zou kunnen verliezen.

Audrey Blake is het pseudoniem van het schrijversduo Fixsen en Sirios
De auteursnaam ‘Audrey Blake’ is het pseudoniem van het schrijversduo Jaima Fixsen en Regina Sirios. Twee schrijvers die elkaar hebben ontmoet tijdens de finale van een schrijfwedstrijd. Ze bleken beide zeer geïnteresseerd te zijn in geschiedenis, en hebben een voorliefde voor het uitspitten van dossiers. Het klikte zo goed dat ze besloten om samen boeken te gaan schrijven. Eerder verscheen er nvan hun hand een boekenserie, over de vrouwelijke arts Nora Beady..

Wie was Yvonne Rudellat
Yvonne Claire Rudellat is geboren in Maisons-Lafitte – Frankrijk 1897. Na een huwelijk, scheiding en financiële moeilijkheden, raakte ze ook nog eens epressief vanwege de capitulatie van Frankrijk. Ze besloot zich aan te sluiten bij het Franse verzet: de SOE (Special Operations Executive).Daar kreeg ze de codenaam 'Jacqueline'. Ze werd belast met spionage en sabotage en werkte als koerier en organiseerde bevoorradingsdroppings. Voordat ze gevangen werd genomen was ze expert in sabotage operaties.

Mijn mening over dit boek:
Zelden wordt op zo een respectvolle manier een waargebeurd verhaal beschreven. Het auteurs duo zijn heel dicht bij de feiten gebleven en hebben de personages geloofwaardig weten laten overkomen. Wel merkte ik tijdens het lezen enige terughoudendheid in hun schrijfstijl. Later in het nawoord komen ze hier zelf ook nog even op terug. 

'De vrouw zonder naam' begint in aanvang rustig maar wanneer het hoofdpersonage Yvonne eenmaal heeft besloten zich aan te melden voor de opleiding voor spionage en verzet, krijgt het verhaal meer spanning. Het verhaal wordt beklemmender en meeslepender en je kan niets anders doen dan doorlezen. Je wilt namelijk heel graag weten hoe dit verhaal eindigt. Om spoileralert te voorkomen zal ik daar niet verder op ingaan. Wel kan ik zeggen dat ik door het einde compleet verrast was en meer over Yvonne Rudellat ben gaan opzoeken.

Het schrijvers duo Audrey Blake heeft met het boek 'De vrouw zonder naam' een zeer aangrijpend en boeiend verhaal weten te schrijven. Deze historische roman is het waard om te gaan lezen. Het is een ode aan een sterke, dappere en moedige vrouw. Opgetekend door een vlotte, krachtige en geloofwaardige schrijfstijl, dat bovendien een heel goed tijdsbeeld weergeeft.

Een nog uitgebreidere recensie over het boek 'De vrouw zonder naam' is te lezen op www.stoerleesvoer.nl

Titel: De vrouw zonder naam | Auteur: Audrey Blake | Uitgeverij: KokBoekencentrum | Vertaling: Marianne Locht | Aantal bladzijden: 367 | ISBN 978 902 973 7762 3 | ISBN e-book 978 902  973 763 0 | ISBN audio book 978 902  973 764 7

De zoektocht - Karin Hover

Hier gaat het verhaal van 'De zoektocht' over
Het boek ‘De zoektocht’ is het vierde deel in de Kilcarrick-serie, wat vertelt over de Fitzpatrick familie. Maar wellicht, en hier spreekt een echte fan, toch niet helemaal het sloteinde. Auteur Karin Hover heeft namelijk hier en daar toch nog wat kleine eindjes opengelaten, waar ze toch nog op voort zou kunnen borduren.

Auteur Karin Hover
Karin hover is geboren in Steyl, 1957. Samen met haar ouders en twee zussen verhuisde ze op latere leeftijd naar Arcen. Haar vader was een verhalenverteller, dat wekte haar liefde voor boeken op jonge leeftijd al op. Ze begon zelf verhalen te verzinnen en schreef daar tientallen schriftjes mee vol. Op volwassen leeftijd kwam daar de interesse voor geschiedenis bij. Zo komt ze bij de combinatie historische roman. Bij voorkeur laat ze haar verhalen afspelen in Ierland, Schotland en Engeland. 
Bij het tot stand brengen van de boeken van Karin Hover wordt haar gehele gezin ingezet. Haar man en oudste zoon ontwerpen de omslagen en haar jongste zoon houdt de website bij.

Een roman met een echt verhaal
Met haar vorige boeken wist Karin Hover mij ook al te betoveren. Ze heeft een hele prettige en beeldende schrijfstijl. Ook geeft ze haar personages herkenbare en echte emoties mee, daardoor gaan ze niet alleen voor het verhaal maar vooral voor de lezers echt leven. Daarnaast heeft ze zoveel research voor haar verhalen gedaan dat je je terugwaant in de tijd. Je leest dus niet alleen maar een prachtige roman maar je steekt er ook nog een iets van op.  

Soms een traan
Doordat het een boekenserie betreft leer je de personages door en door kennen. Helaas moet je van enkele ook afscheid nemen, en dat kan, doordat ze echt onder je huid zijn gaan zitten, wel eens verdrietig aanvoelen. Althans dat was mijn ervaring.

Mooi en onroerend geheel
De opbouw van de verhalen van Karin Hover, en dat geldt ook weer voor het boek ‘De Zoektocht’ zijn goed en logisch. Het wisselen tussen heden en verleden, maar ook switchen tussen personages, is nergens verwarrend. Het geeft wel meer diepte aan het verhaal omdat je het van verschillende kanten beleefd.  Er zijn heel wat verschillende gebeurtenissen en personages maar toch raak je nergens de draad kwijt. De spanning wordt langzaamaan naar het einde toe opgebouwd. Wat volgt is een mooi, ontroerend en logisch geheel.

Maatschappelijke thema's
Karin Hover haalt in haar boeken ook heel wat maatschappelijke thema’s aan. In het boek ‘De Zoektocht’ gaat het over adoptie. Dat brengt uiteraard ook heel wat emoties met zich mee. Angst, verdriet, verlies en rouw, maar ook vergeving weet ze prachtig te verwoorden.

Uitgebreid historisch onderzoek
De watersnoodramp uit 1953 trof niet alleen Nederland maar maakte ook slachtoffers op Canvey Island, iets wat vele mensen niet weten. Door uitgebreid historisch onderzoek weer Karin Hover dit heel kundig in het verhaal ‘De Zoektocht’ uit te leggen.

Een aanrader voor lezer van historische romans
Het boek ‘De Zoektocht’ heb ik, net als de vorige delen wederom in één ruk uitgelezen. Het is een absolute aanrader voor lezers die houden van geschiedenis, maatschappelijke thema’s en een geromantiseerde goede schrijfstijl. Hopelijk komt er nog een deel, zo niet dat ben ik net zo blij met een heel ander verhaal want dat Karin Hover boeiend kan vertellen is duidelijk.

Titel: De zoektocht | Auteur: Karin Hover | Uitgeverij: Boekengilde BV | Aantal blz: 256 | ISBN 978 946 491 669 0 ISBN e-book 978 946 491 670 6

Wachten op kerst - Lynn Austin

 

''Geef, dan zal je gegeven worden''

Dit is het verhaal van ‘Wachten op kerst’ over
New York, 1901. Na jaren vol uitbundige feesten kiest Adelaide dit jaar bewust voor een rustige feestdagen. En ze kan niet wachten op kerst, en dit dan samen te vieren met haar kersverse echtgenoot, voor wie ze gekozen heeft uit liefde. Niet vanwege het geld. Maar de overgang van haar rijke bestaan naar het ingetogen leven van een huisvrouw gaat niet zonder slag of stoot. Hoewel Addy geen dag spijt heeft van haar huwelijk met Howard, blijkt het best een opgave te zijn om de haard aan te steken en iets anders te bereiden dan aangebrande toast.
Vlak voor kerst neemt Addy’s leven een plotselinge wending. Op de eerste dag van de advent staat er plots een jongentje bij haar op de stoep. Hij is weggelopen uit het weeshuis en beweert geen weeskind te zijn. Terwijl het kerstfeest nadert, doen Addy en Howard er alles aan om het mysterie rondom deze bijzondere jongen te ontrafelen. Eén ding is zeker: het zal een kerst worden die Addy’s ervaringen van vroeger ver te boven gaan. Wachten op kerst was nog nooit zo bijzonder.

Auteur Lynn Austin
Lynn Austin is in geboren in Florida (1949). Ze groeide op in een christelijk gezin. Haar moeder was bibliothecaresse. Hierdoor kwam ze al op jonge leeftijd in aanraking met boeken. Tot haar teleurstelling gingen veel verhalen niet over het geloof. Daarom besloot Lynn Austin om zelf boeken te gaan schrijven. In 1995 verscheen haar eerste boek ‘The Lord is my strenght’. Ondertussen zijn er ook al veel van haar boeken in het Nederlands vertaald. In 2008 was ze zelfs de bestverkopende auteur in de categorie christelijke boeken. Het boek ‘Wachten op kerst’ nieuwste roman.

Dit is pas écht een kerstverhaal
Al eerder las ik een boek van Lynn Austin, namelijk ‘Al mijn geheimen’. Eigenlijk is dit het eerste deel, maar de boeken zijn apart van elkaar ook heel goed en begrijpbaar te lezen. Al zou het zonde zijn om het boek ‘Al mijn geheimen’ niet te gaan lezen, want het is een prachtig verhaal. En datzelfde geldt voor he boek ‘Wachten op kerst’. Het bijzondere aan dit verhaal is bovendien dat het eens een hele andere insteek heeft.  Want waar de meeste kerstverhalen gaan over het liefdesperikelen, gaat het dit keer over verenigen van een gezin.

Advent: Hoop, liefde, vreugde en vrede
Het boek ‘Wachten op kerst’ bestaat uit vier delen. Alle delen staan voor een periode van de advent hoop, liefde, vreugde en vrede. Deze komen worden genoemd bij het aansteken van de adventskaarsen. Lynn Austin heeft fijne, ietwat simpele maar wel een doeltreffende schrijfstijl. Personages komen echt tot leven doordat ze herkenbare karaktereigenschappen meekrijgen. Hierdoor kun je als lezer makkelijk herkennen in sommige hoofdpersonen en raak je meer emotioneel betrokken bij het verhaal.

Vrouwen – en kinderrechten
Auteur Lynn Austin doet altijd uitgebreid onderzoek naar de onderwerpen voor haar verhalen. Maatschappelijke thema’s worden aangehaald en in het boek ‘Wachten op kerst’ draait het niet alleen om de zoektocht met het weesjongetje, maar gaat het ook over vrouwenrechten. Op een goede, simpele manier weet ze aan te geven dat vrouwen voor zichzelf moeten opkomen en een betere toekomst verdienen. Maar bovenal dat ze net zoveel rechten dienen te hebben als mannen. Het hoofdpersonage Adelaide, is daar een goed voorbeeld van. Zij verkiest een sobere leefstijl boven een gearrangeerd luxe huwelijk, maar staat wel haar mannetje en is gelijkwaardig aan haar echtgenoot.
Naast het vrouwenrecht, vertelt ze ook over de vreselijke omstandigheden waarin de weeskinderen, moesten leven. De povere omstandigheden weet ze zeer doeltreffend over te brengen. Dat geldt ook voor de eenzaamheid die de kinderen ervaren, en het belang van gezinshereniging.

Kerstboodschap
Het boek ‘Wachten op kerst’ is echter veel meer dan een manifest voor vrouwen- en kinderrechten. Het is een mooi verhaal over de daadwerkelijke boodschap van kerst. Kerst gaat namelijk niet om de meeste kadootjes of de grootste boom, maar over het omkijken naar elkaar. Of het nu iemand is die je kent of juist helemaal niet. Het geloof in God krijgt hierbij een mooie passende rol.

Geloof en hoop zit in kleine dingen
De boeken van Lynn Austen zijn niet alleen historische maar ook Bijbelse romans. Je hoeft niet gelovig te zijn om de boeken van haar toch te gaan lezen. De boodschap die ze aan de lezer mee wil geven zijn namelijk universeel. Wat je doet of zegt hoeft niet groots te zijn, alles volstaat en kan van grote betekenis voor een ander zijn. Wat voor jou wellicht een kleine moeite is, kan voor een andere van onschatbare waarde zijn. Als dat niet de ware kerstgedachte is, weet ik het ook niet meer.

Titel: Wachten op kerst | Originele Titel: Waiting for christmas | Uitgeverij: Kokboekencentrum | Vertaling: Roeleke Meijer- Muilwijk | Aantal blz: 268 | ISBN 978 902 973 774 6 | ISBN e-book 978 902 973 775 3

Een nog uitgebreidere review kun je lezen op www.stoerleesvoer.nl

De grote scheiding - Cristina Henríquez

''Misschien was het probleem wel, dat iemand geloof moest hebben om dingen te zien die niet bestonden, om zich een wereld voor te stellen die nog niet gevormd was. En naast zoveel andere dingen had Francisco zijn geloof lang geleden al verloren.''

Het boek ‘De grote scheiding’ begint wanneer Ada, vrijgevochten, zestien jaar oud, arriveert als verstekeling uit Barbados in Panama. Ze is samen met anderen op zoek naar werk in de aanleg van het kanaal. Visser Francisco wantrouwt de buitenlandse machten in zijn geboorteland. Niets maakt hem zo van slag als het besluit van zijn zoon om mee te graven. Maar voor Omar, die eenzaam opgroeide, biedt het de kans om onafhankelijk te zijn, en vooral om ergens bij te horen. John Oswald komt uit Amerika, met maar één doel: het uitroeien van malaria. Alles verandert echter wanneer zijn vrouw Marian ziek wordt. Als John getuige is van de moedige daad van Ada, neemt hij haar aan als de verzorgster voor zijn vrouw.

‘De grote scheiding’ vertelt dan verder over de het leven van de arbeiders, vissers, journalisten, verzetsstrijders en nog vele andere die leefden tijdens de aanleg van het kanaal. Degenen die nauwelijks in de geschiedenisboeken voorkomen, ook al waren zij het die de geschiedenis hielpen vormen.

Auteur Cristina Henríquez

Cristina Henríquez (1977), is een Amerikaanse schrijfster met een vader die in 1971 emigreerde naar Amerika vanuit Panama. Haar moeder komt uit New Jersey. Cristina Henríquez is geboren in Delaware, ging naar school in de VS en bracht haar zomervakanties door in Panama. Haar schrijverstalent werd aangewakkerd toen ze op de middelbare school een dagboek kreeg van een jongen. Hij spoorde haar aan om alles daarin op te schrijven wat ze hem eigenlijk persoonlijk wilde vertellen maar niet durfde. Het duurde niet lang of ze begon meer en meer voor zichzelf te schrijven. Dag na dag schreef ze bladzijden vol. Ze studeerde Engels, en schreef veel over Panama. Dat werd het ook het onderwerp voor haar eerste twee boeken en nu dus ook weer voor de roman ‘De grote scheiding’. Dit boek werd ook gekozen als een Read With Jenna-boekenclubselectie voor maart 2024

 "Zodra ik geen ruimte meer had in dat dagboek, begon ik aan een ander, en daarna nog een. Sindsdien ben ik niet meer gestopt met schrijven.’’ – Cristina Henríquez

Uitgebreide karakterbeschrijvingen

Het boek ‘De Grote Scheiding’ is vooral een verhaal over mensen. Cristina Henríquez heeft ervoor gekozen het vertelperspectief vanuit verschillende personages te laten vertellen. Hierdoor krijg je een bredere verhaallijn. Wat echter miste was een rode draad, die de gebeurtenissen van al die personen met elkaar verbindt. Echter neemt de schrijfster wel uitgebreid de tijd om de personages uit werken. Hierdoor leest het verhaal, naar mijn mening, wel wat trager. Er is zoveel informatie te verwerken. En ondanks dat de roman geen twist, onderhuidse spanning of intriges kent blijft het verhaal wel boeien.

Geen details over de daadwerkelijke aanleg van het Panamakanaal

Wat ik wel erg miste in het verhaal van 'De grote scheiding', en wat ik nu ook graag eens had willen weten, zijn de details over de daadwerkelijke bouw, en de daarbij behorende problematiek, van het Panamakanaal. ‘De grote scheiding’ vertelt vooral het verhaal van de lokale bevolking, ook al blijft hier en daar ook de echte dramatiek achterwege. Christina Henrikes houdt zich vooral bezig met de menselijke aspecten zoals: armoede, teleurstelling, ziekte, onmacht, hoop en doorzettingsvermogen. Ze weet feilloos, met een prettig leesbare schrijfstijl, maar hier en daar iets te gedetailleerd, het harde leven van de arbeiders in die periode weer te geven.

Goed tijdsbeeld

‘De grote scheiding’ is een goed verteld verhaal. Ik vind het altijd fijn om eens over een heel andere onderwerp en land te lezen. Christina Henrikes weet Panama tot leven te wekken en geeft een goed beeld over hoe het er destijds geweest moet zijn. Wanneer ik nu over het Panamakanaal zal horen en/of lezen, weet ik dat er een hele geschiedenis van menselijk lijden maar ook triomfen aan vooraf is gegaan.

Specificaties over het boek De grote scheiding

Titel: De grote scheiding | Originele titel: The great divide | Auteur: Cristina Henríquez | Uitgeverij: AW. Bruna | Vertaling: Pauline Onderwater | Eerste druk: 2024 | Aantal bladzijden: 430 | ISBN 978 940 051 760 8 | Voor informatie over het boek 'De grote scheiding' ga je naar je plaatselijke boekwinkel of bezoek de website van uitgeverij A.W. Bruna of Bol.com

Framed - John Grisham & Jim McCloskey

''Geconfronteerd met het overweldigende bewijs bleven de aanklagers doorvechten om de waarheid te omzeilen...''

Roep je John Grisham dan zullen er hier in huis diversen planken gaan kraken. Als fan van het eerste uur heb ik geen enkel boek van hem overgeslagen. Nee je leest het goed, geen enkele. Want niet alleen de rechtbankdrama’s las ik allemaal, ook de young adult serie, de verhalenbundels, en de ‘romans’. Niet alle konden me bekoren maar de meeste zijn toch echt wel van een buitengewoon hoog niveau. Toen ik dan ook hoorde dat er een verhalenbundel uitkwam over waargebeurde onterechte veroordelingen, en ik dit boek ‘Framed’ mocht ontvangen als recensie-exemplaar van uitgeverij A.W. Bruna was ik als een kind zo blij. Mijn boekenplanken zuchten echter alweer, weer een boek erbij.

Hier gaat het boek Framed over
Wanneer er een misdaad plaatsvindt die de samenleving doet huiveren, eist het publiek à la minute gerechtigheid. De dader moet worden opgespoord, berecht en gestraft, en politie en aanklagers haasten zich om de zaak zo snel mogelijk op te lossen. Hoe dan ook.
In ’Framed’ laten auteur John Grisham en Jim McCloskey zien waar dat toe kan leiden. Tien gevallen van onterechte veroordelingen. Eenentwintig onschuldige mensen. Het zijn verhalen met een waarheid die schokkender is dan fictie. Verhalen die bovendien geen uitzondering zijn.

Joe Bryan leed onder de ondragelijke tragedie van de moord op zijn vrouw, om vervolgens zelf te worden berecht en schuldig te worden bevonden. Dit ondanks het feit dat hij zich, ten tijde van de misdaad, tweehonderd kilometer verderop bevond. Clarence Brandley bracht negen jaar door in de dodencel en was slechts zes dagen verwijderd van zijn executie, toen nieuw bewijs hem van alle aanklachten zuiverde. En in het geval van de Norfolk Four gingen de politie en aanklagers door met het arresteren van onschuldige mensen, totdat niet één maar vier mannen achter de tralies zaten. Dit zijn slechts drie van de tien schokkende verhalen uit de bundel ‘Framed’.

Niet ontspannen gelezen, wel blij dat ik het gelezen heb
Het boek ‘Framed’ valt niet in de categorie: ontspannen lezen. Menig thriller heeft mij op het puntje van mijn stoel weten te houden. Ook diverse (oorlogs)-romans hebben mij tot tranen weten te roeren. Maar door dit boek ben ik echt geschokt. Ik kon dan ook niet meer dan één verhaal per keer lezen. Dan moest ik weer even een ander boek oppakken.

Schokkend, hartverscheurend en bewonderingswaardig
‘Framed’ is niet alleen schokkend maar ook hartverscheurend. Het is gewoonweg niet te bevatten dat er mensen zijn die andere dit kunnen aandoen. Dat je weet dat je iemand ten onrechte veroordeeld hebt. Het strafrechtelijke systeem is nog corrupter dan je je ooit zou kunnen voorstellen. Dit boek is wellicht pas het topje van de ijsberg en het is bewonderingswaardig dat John Grisham en Jim McCloskey dit zo goed, en duidelijk, hebben weten te beschrijven. Het research werk is fenomenaal.

Het rechtssysteem is helaas niet te vertrouwen
De tien verhalen op zich zouden alle goed zijn geweest voor een individuele rechtbankthriller op zich. Maar gebundeld als korte verhalen bij elkaar komt het veel meer over. Het is ronduit stuitend dat dit gebeurt. Kortom, wellicht lees je ‘Framed’ niet voor je plezier, maar wel voor het feit dat we onze ogen niet mogen sluiten voor dit soort vreselijke wandaden. Want wie is nu uiteindelijk de crimineel? En wie kun je in het rechtssysteem vertrouwen? Niemand, zo blijkt. Een hele harde waarheid, helaas.

Specificaties over het boek 'Framed'
Titel: Framed | Auteur: John Grisham & Jim McCloskey | Uitgeverij: A.W. Bruna | Vertaling: Saskia Peterzon-Kotte | Eerste uitgave: 2024 | Aantal bladzijden: 448 | ISBN paperback 978 940 051 801 8 | ISBN gebonden editie 978 940 051 802 5

Terra di Sicilia - De terugkeer van de patriarch, Mario Giordano

'Waarom nemen mensen een besluit? Wat veroorzaakt een bocht in de weg van het lot? Wat leidt tot wat? Het leven drijft ons alle kanten op, in de oceaan van mogelijkheden moeten we telkens weer naar de oppervlakte op adem te halen en om beslissingen te nemen, maar het liefst zouden we onze tijd verdromen op de modderige bodem van ons bestaan.''

Sicilië, eind negentiende eeuw. Barnaba Carbonaro groeit op in grote armoede. Op jonge leeftijd begint hij te werken in de productie van citrusvruchten. Sicilië is een traditionele plek, waar familie het hoogste aanzien heeft, maar tegelijkertijd begint de wereld door industrialisatie drastisch te veranderen. Barnaba verlangt dan ook naar avontuur en handel. Als hij voor zaken in München is, ontdekt hij algauw dat de Duitsers hunkeren naar zuidvruchten en vitaminen. Door zijn humor en moed groeit Banrnaba uit tot een gerespecteerd Citrus handelaar, gedreven door een onverzadigbaar verlangen. Barnaba krijgt vierentwintig kinderen, verdient een fortuin en verliest alles.

Auteur Mario Giardano (1963), is als zoon van Italiaanse immigranten, geboren in München. Hij is schrijver van zowel boeken als voor scenario's. Zijn roman zijn vertaald in meer dan vijftien talen. Tevens is hij de auteur achter de 'Tante Poldi-serie'. Deze serie omschrijft hij zelf als knussen thriller. Echter is zijn nieuwste boek 'Terra di Sicilia' van een heel ander kaliber. Het verhaal is gebaseerd op zijn eigen Italiaanse familie.
Mario Giardano schrijft naast romans ook prentenboeken en verhalen voor jongeren. Een uitgebreid interview met de auteur is te lezen op de site van Hebban.nl

Het boek ‘Terra di Sicilë’ begint voorin met een stamboom en een lijstje met alle namen die voorkomen in het verhaal. Dat is wel heel handig, want dat maakt het, hier en daar wat chaotische verhaal, wat overzichtelijker. Zeker omdat vele namen ook nog eens op elkaar lijken, en de tijdslijn niet chronologisch is. Achterin staat nog een woorden- en termenlijst ter verduidelijking, voor diegene die niet zo thuis zijn in de Italiaanse taal. Het verhaal beslaat de periode tussen 1890 en 1960 en verplaatst zich van Sicilë naar München en weer terug. Hierbij wordt niet alleen de familiegeschiedenis van de auteur Mario Giordano uit de doeken gedaan maar komen er ook verschillende geschiedkundige gebeurtenissen .

‘Terra di Sicilia’ is niet alleen qua aantal bladzijden een lijvig boek, het is ook een zeer interessant en lijvig verhaal. De schrijfstijl is zeer beeldend en levendig maar het is wel literatuur dus het vraagt van de lezer wel echt een andere manier van lezen. Neem dan ook vooral de tijd voor dit boek ( ook voor het vervolgdeel) want het is meer dan de moeite waard. Vooral wanneer je in ogenschouw neemt dat ‘Terra di Sicilia’ berust op waargebeurde feiten. De schrijver neemt je bij de hand en maakt je onderdeel van zijn familie, waarbij hij niets of niemand schuwt, maar zich ook niet schaamt of verantwoordelijkheid neemt voor de dingen die er plaatsgevonden hebben.

Het levensverhaal van zijn voorouders is zeker niet alleen maar rozengeur en maneschijn. List en bedrog, angst en verdriet, verlies en overwinning maar zeker ook liefde en geluk komen aan bod. Dit alles met veel respect en eerbied geschreven. De warmte van Sicilë is voelbaar, net zoals de kilte van München. Neem de tijd voor dit boek en wanneer je er dan helemaal in zit, lees dan gelijk verder in het vervolg deel: ‘Terra di Sicilia’ – de vrouwen van de familie Carbonaro. Dit keer wordt de familiegeschiedenis wederom verteld maar dan door de ogen van drie generaties vrouwen. Dit levert een hele andere kijk op gebeurtenissen. Het  zijn vooral de emoties die de auteur Mario Giardano in dit tweede deel zo mooi weet te schrijven. Heel knap wanneer je als mannelijke auteur, vrouwelijke emoties zo weet te omschrijven.

Dit is het verhaal van Terra di Sicilia – de vrouwen van de familie Carbonaro.
Pina droomt ervan om een leider te zijn. Anna wil niets liever dan zingen. Maria wil een broek mogen dragen. Drie vrouwen uit de familie Carbonaro vertellen hun verhaal: over een archaïsch Sicilië aan het einde van de negentiende eeuw. Over de vloek van hun voorouders, over wonderen, illusies en kleine triomfen. Over liefde en geweld, over kleermakers, charlatans en verdrietige geesten.
Ze vertellen over thuiskomen en buitenlands zijn, nachten vol bombardementen en over hoe het geluk hen altijd heeft gevonden. Dit is het veelbewogen leven van drie vrouwen die standvastig hun zelfbepaalde paden banen.
Een reis die voert van Sicilië naar Duitsland en die meer dan een eeuw beslaat.

Iets in de manier van schrijven, en dan doel ik vooral op de wonderen/illusies en geesten, deed me denken aan ‘Het huis met de geesten’ van Isabel Allende of ‘Chocolat’ van Joanne Harris. Ook twee van mijn favorieten.

De geruite meisjes - Alexa Hennig von Lange

''Ze was te oud om dit deel van haar verleden nog een keer uit alle macht terug te dringen. Ze was bereid om zich mee te laten voeren, terug naar het punt waar het allemaal begon.''

Voor de 91-jarige Klara, die blind is en haar huis zelf niet meer uit kan, wordt de wereld steeds kleiner. Ze realiseert zich dat de tijd dringt om iets met het verleden te doen dat ze altijd angstvallig voor haar familie verborgen heeft gehouden. Ooit had ze de leiding over het kindertehuis Oranienbaum, dat ze door de economische crisis en de het steeds dwingender beleid van de nazi’s heen moest loodsen. Ooit had ze een dochter, Tolla. Een geadopteerd weesmeisje van wie niemand in haar familie weet had en van wie Klara zelf niet weet of ze de oorlog heeft overleefd, want Tolla was van Joodse afkomst en een van 'De geruite meisjes'.

Auteur Alexa Hennig von Lange
Alexa Hennig von Lange is geboren in Hannover, Duitsland, in 1973. Ze volgde lessen aan het George Bücher- Gymnasium en won al op haar 13^e jaar de NDR Wedstrijd ‘Kinderen schrijven voor kinderen’ met haar korte verhaal ‘Esabeth’.
Na het afronden van haar studie ging ze als assistent editor aan de slag als de premièreproductie ‘Das wahre en Leben’’. Alexa is nog een tijdje model geweest voor het modemerk Benetton en presenteerde in 1995 een tv-programma voor kinderen. In 1997 begon ze met schrijven voor een soapserie en verscheen haar debuutroman ‘Relax’. Ze heeft meerdere boektitels op haar naam staan maar is ook verantwoordelijk geweest voor toneelscripts. Na een jaar pauze, waarin ze koos zich volledig aan de opvoeding van haar vijf dochters te wijden kwam ze toch weer tot nieuwe verhalen, waaronder nu het boek ‘De geruite meisjes’.

Gebaseerd op het waargebeurde verhaal van de oma van de auteur
Het boek ‘De geruite meisjes’ is eigenlijk een prachtig familiedocument. De door haar oma ingesproken cassettebandjes vertellen een verhaal wat anders nooit verteld had geweest. De moeder van Alexa is een grote hulp, steun en toeverlaat geweest bij het uitzoeken van oude brieven, dagboeken en ansichtkaarten. Dit alles samen vormden een mooi tijdsbeeld en gaf inzicht in het karakter van oma. Ze was geen gemakkelijke vrouw. Haar regels waren wet voor het reilen en zeilen van de familie. Pas nu, vele jaren en informatie later, is het voor iedereen duidelijk waar dit gedrag vandaan is gekomen. En dat heeft auteur Alex Hennig von Lange goed over weten te brengen. Het feit dat ook Duitse mensen slachtoffer waren van de oorlog.

Waargebeurde verhalen zijn feiten die niet te beoordelen zijn
Zo een waargebeurd verhaal als 'De geruite meisjes', is altijd moeilijk te beoordelen, vind ik zelf. Je kan het bijvoorbeeld niet hebben over een goed bedacht plot.  Qua opzet kun je er wel een mening over hebben. Alexa Hennig von Lange heeft een eenvoudige schrijfstijl en bouwt het verhaal goed op. De afwisseling tussen heden en verleden is ook goed gedaan. Wel zijn sommige passages net iets te lang. Personages komen goed uit het verhaal maar hadden, wat mij betreft, wat meer uitgediept mogen worden. Zeker omdat je ze zo van dichtbij kent. Aan de andere kant kan ik me ook voorstellen dat je dan misschien juist wat gereserveerder bent.

'Goede' Duitsers waren er ook, en terecht wordt dat uitgelicht
Het is bijzonder dat je een verhaal eens vanuit het perspectief van de Duitse bewoners leest. Dat ook zij slachtoffer van een vreselijk regime zijn geweest. Zo krijg je ook meer begrip voor de beslissingen die het hoofdpersonage Klara neemt. Wel is het jammer dat het verhaal van haar adoptiedochter Tolla niet helemaal volledig uitgewerkt is. Daar zou misschien bewust voor gekozen zijn om privacy redenen. Maar dit is een aanname van mijn kant. Wellicht had de auteur daar in het nawoord van et boek 'De geruite meisjes', nog wel wat over kunnen zeggen, zodat het voor de lezer duidelijk is waarom deze verhaallijn ineens stopt.

Weer een stukje geschiedenis wijzer geworden
Het boek ‘De geruite meisjes’ is ondanks zijn eenvoud een goede aanvulling in het grote assortiment van oorlogsromans. Geen hoogvlieger, maar indien je geïnteresseerd bent in de gehele geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog, dan is het zeker een verhaal waarbij je ook eens de andere kant uitgelicht ziet. Niet wat ik na het lezen van de achterkant er van verwacht had maar wel blij dat ook dit stukje geschiedenis toch weer gedeeld is.

Details over het boek 'De geruite meisjes'
Titel: De geruite meisjes | Auteur: Alexa Hennig von Lange | Uitgeverij: A.W. Bruna | Oorspronkelijke titel: Die Karierten Mädchen | Vertaling: Sylvia Wevers | Eerste druk: 2024 | Aantal Bladzijden: 349 | ISBN 978 94 005 1731 8

Een dapper oorlogsverhaal over vriendschap, moed en een bijzondere band tussen een hond en zijn baasje''.

Wanneer Peggy een zwerfhond van de straat redt, ontstaat er een mooie vriendschap. Niet kan haar en haar hond Beau nog scheiden - totdat de Tweede wereldoorlog uitbreekt. Peggy wordt, samen met haat broertje, voor haar veiligheid naar de kust gebracht. Beau blijft achter in Londen.
Nacht na nacht, terwijl het bommen regent, blijft Beau speuren in het puin van de stad. HIj is op zoek naar overlevenden. Als het noodlot toeslaat en Peggy's leven voorgoed verandert, laat Beau zijn kop niet hangen. Hij heeft een plan. Maar hoe vind hij haar? En welke helden van de straat gaat hem hierbij helpen?

Indrukwekkend, ontroerend en ook best heftig
Laat ik beginnen met te zeggen dat 'Helden van de straat' een indrukwekkend, ontroerend en heldhaftig verhaal is. Maar wat absoluut ook geen blad voor de mond neemt en best heftig kan overkomen voor kinderen. De waarheid over de vreselijke gebeurtenissen die tijdens de Tweede wereldoorlog zijn gebeurd worden niet mooier gemaakt dan dat het was. Ook komt verlies aan bod. Dat is voor de lezers dus wel goed om te weten.

Echter is dit alles verpakt in een hele fijn en goed leesbare schrijfstijl. De hoofdstukken zijn kort en dit verhoogd het leestempo. Direct vanaf het begin voelt het helemaal niet raar aan dat je een verhaal vanuit de beleving van een hond aan het lezen bent. Beau heeft zoveel menselijk trekjes en is zo sympathiek dat je hem meteen in je hart sluit. Maar dat geldt ook voord e nukkige kat Mabel, en de hyperactieve duif Bomber. Auteur Phil Earle laat alle gebeurtenissen door hun ogen zien en dat is heel knap gedaan. Het is zelfs geloofwaardig te noemen.

Jeugdversie van de boek 'In de verte, de zee' en 'Nineteen steps'
Tijdens het lezen van het boek 'Helden van de straat' bekroop me ook een soort gevoel van toeval. Eerder las ik namelijk de boeken 'In de verte, de zee' van Laura Spence-Ash en 'Nineteen Steps' van Milly Bobby Brown. Deze romans gaan over kinderen die gedurende de oorlog naar veiligere oorden in Engeland en zelfs naar de Verenigde Staten werden gebracht.
Het boek 'Helden van de straat' is hier, zeg maar, de jeugdversie van. Heel bijzonder dat al deze boeken mij in zo een korte tijd wisten te vinden.

Helden van de straat lokt een gesprek uit
Het boek 'Helden van de straat' laat op een indrukwekkende, maar vooral liefdevolle manier zien wat oorlog met mensen en dieren doet. Het laat ook zien wat trouw zijn betekend en dat je nooit de hoop moet opgeven. Het blijft van belang dat we dit soort verhalen blijven vertellenen aan onze kinderen laten lezen. Helaas is het heden ten daagse een hele spannende tijd voor kinderen en zitten ze vol met vragen. Het is denk ik daarom ook een heel goed boek om samen, of op scholen, te lezen. Zo leren kinderen hun gevoelens te uiten en te delen. Tevens leren ze meteen een stukje geschiedenis.

Losjes gebaseerd op waargebeurde feiten
Het verhaal van 'Helden van de straat' is fictief maar wel losjes gebaseerd op waargebeurde feiten over de zwerfhond Pip. Hij werd de mascotte van de Londense luchtbrigade en haalde meer dan honderd mensen levens onder het puin vandaan. Ook de bom die op 14 oktober 1940 op een metrostation valt, berust helaas op waarheid. En dan zijn er nog twee verhaallijnen, die hoe raar ze ook lijken, echt gebeurd zijn. Om geen spoilers weg te geven ga ik daar verder niet op in. Ga dit geweldige boek vooral zelf of samen lezen.

Het boek 'Helden van de straat' is geschikt om te lezen voor lezers vanaf 10 jaar.
Een uitgebreide recensie is ook te lezen op www.stoerleesvoer.nl

Specificaties bij het boek 'Helden van de straat'
Titel: Helden van de straat | Oorspronkelijke titel: Until the road ends | Auteur: Phil Earle | Uitgeverij: Kokboekencentrum, jeugd | Vertaling: Ernst bergboer | Eerste uitgave: 2024 | Aantal bladzijden: 224 | ISBN 978 90 26627781 ISBN e-book 978 90 26627798 | ISBN audioboek 978 90 26627804

Verdwenen Stad - Willy Lindwer & Guus Luijters

 

‘’De verwondering over hoe het kon, en vooral hoe het kon, en vooral hoe het mogelijk werd gemaakt dat Amsterdam in zo’n korte tijd, in ruim een jaar, vrijwel al zijn Joden kwijtraakte, terwijl niemand iets deed, was de vraag die we wilden beantwoorden.’’ Willy Lindwer & Guus Luijters

Het onthutsende en nooit eerder vertelde verhaal over de collaboratie van het Amsterdamse trambedrijf.

Dit is het verhaal van het boek 'Verdwenen Stad'
De Amsterdamse tram deporteerde naar schatting 48.000 van de 77.000 Amsterdamse Joden naar de treinstations op weg naar de vernietigingskampen. Ze zijn vrijwel allemaal vermoord. Dit dramatische verhaal van de tram in dienst van de bezetter wordt voor het eerst verteld door de filmer Willy Lindwer en schrijver Guus Luijters. Ze reisden samen door de stad in de authentieke tram die in de oorlogsjaren Joden afvoerde, onder wie Anna Frank en haar familie, om erachter te komen hoe het kon dat Amsterdam in ruim een jaar tijd zijn Joodse bevolking kwijtraakte.

De auteurs ontdekte 23 niet eerder gepubliceerde facturen die het trambedrijf aan de nazi’s stuurde. Ze laten het hele deportatieproces zien. De laatste generatie overlevenden vertelt over hun deportatie en de rol van de Amsterdams Gemeentetram en het GVB. Verzamelplaatsen en tramhaltes waren de laatste locaties die de Joden van hun stad zagen. Ze werden afgevoerd vanaf deze ‘schuldige plekken’ die niemand meer kent.

Regisseur Willy Lindwer
Willy Lindwer, regisseur van ‘Verdwenen Stad, is geboren op 18 maart 1946 in Amsterdam. Zijn ouders komen uit Oekraïne en Polen. In tegenstelling tot de rest van zijn familie overleefde zijn ouders en broer de oorlog. Die zaten namelijk ondergedoken in de Achterhoek.
Lindwer volgde een opleiding HBS-B aan het Amsterdam Lyceum. Daarna ging hij naar de Filmacademie. Na zijn studie ging hij aan het werk bij de Wereldomroep en bij de documentaire afdeling van de NOS. In 1985 richtte hij zijn eigen bedrijf, AVA Production op. Tegenwoordig woont hij in Tel Aviv, waar hij Terra Film Production oprichtte.
Willy Lindwer staat bekend om zijn films over de Holocaust, Israël, het Jodendom en het Midden-Oosten. In 1988 won hij de International Emmy Award voor de film ‘De laatste zeven maanden van Anna Frank’. Nu komt hij wederom met een stukje geschiedenis over de Jodenvervolging: ‘Verdwenen stad’.

Auteur Guus Luijters
Guus Luijters is geboren in 1943 te Amsterdam. Hij schrijft al jarenlang diversen boeken en verhalen. Ook publiceerde hij in diverse tijdschriften en vaak gebeurde dat ook nog eens onder een pseudoniem. Zo schreef hij samen met Henk Spaan onder de naam van Guus L. Spaan. Maar hij noemde zichzelf ook wel G.W. Dekker, Krijn Schotel, Ria Spluijters, Hidde Olierook, Rob du Mée.
In 2012 publiceerde hij het boek ‘In Memoriam’. Hierin staan de namen van bijna 18.000 kinderen die tijdens de Tweede Wereldoorlog vanuit Nederland werden gedeporteerd: 102 transporten met Joodse, Sinti en Roma kinderen. Luijters haalde deze kinderen met dit werk uit de anonimiteit. Later schreef hij ook nog het boek ‘De Kinderkroniek’. Hierin geeft hij de kinderen zelf het woord.

Na het bekijken van de film 'Verdwenen Stad', tijdens de persvoorstelling op 26 februari, was ik al zwaar onder de indruk van dit verhaal. Ik benaderde uitgeverij Balans en mocht voor hun het gelijknamige boek lezen en recenseren. Na het lezen hiervan ben ik nog meer geraakt door het het verhaal en de misstanden die het Amsterdams Trambedrijf heeft begaan, gedurende de Tweede Wereldoorlog. Het wegvoeren van zoveel duizenden Joden in zo een kort tijdsbestek is namelijk, mede door hun, mogelijk gemaakt en het enge is dat er in de stad geen enkele nagedachtenis van terug te vinden is.

Het boek ‘Verdwenen Stad’ en de gelijknamige film hadden welllicht op geen beter moment dan nu kunnen verschijnen. Met de opening van het Amsterdamse Holocaust Museum is het onderwerp actueler dan ooit. Met het opkomende antisemitisme en de komende dodenherdenking in zicht, houdt menig Amsterdammer zijn hart vast.

Zonder te oordelen brengen ze een verborgen geschiedenis aan het licht
Willy Lindwer en schrijver Guus Luijters hebben de tramreis zelf opnieuw gemaakt en zijn zo langs de adressen en tramhaltes gekomen waar de verschrikkingen zich afspeelden. Alleen dat al geeft meer impact aan het verhaal. Daarnaast brengen ze het verborgen verhaal van de gecollaboreerde trams in ‘Verdwenen Stad’ aan het licht. Dit doen ze zonder dat ze hun persoonlijke mening daarover geven, en ook niet met de bedoeling het GVB aan te klagen.
Het boek geeft een duidelijk en helder overzicht van de gereden ritten en de omstreden facturen. Er zijn interessante interviews met overlevenden en foto’s uit de betreffende periode.
Het is een verhaal geworden waar het GVB tot op de dag van vandaag het zwijgen toe doet. Maar ook zij kunnen nu niet meer over de werkelijkheid zwijgen.

Anne Frank speelt onbedoeld wederom een rol 
Het bizarre aan het hele verhaal, en dat was voor Willy Lindwer en Guus Luijters net zo een verassing, is dat juist de omstreden factuur ook nog eens te maken heeft met Anna Frank en haar familie. Hoe bizar is dat, dat juist die factuur jaren na de oorlog met diversen aanmaningen, nog steeds aan de toenmalige bezetter wordt aangeboden. Maar het boek ‘Verdwenen Stad’ is meer dan de laatste rit van Anna Frank. Het is een confronterend verslag van een bedrijf dat willens en wetens meewerkt aan het afvoeren van Joden. Net als politie en overgelopen burgers.
Door de historische kennis van Guus Luijters komen de ‘Schuldige plekken’ weer tot leven. En dit in combinatie met de kennis die hij heeft over de stad en de geschiedenis in literatuur heeft, wordt het boek een volwaardig naslag werk.

Opdat we niet vergeten maar zeker niet gaan herhalen
Het is tevens een waarschuwing naar de huidige tijd. Niemand mag deze afschuwelijkheden vergeten maar ze mogen zeker niet herhaald worden. Als we kijken wat er bij de opening van het Amsterdams Holocaust Museum gebeurd is moeten we helaas constateren dat we voor een nieuwe golf van antisemitisme, rassenhaat, discriminatie en uitsluiting staan. Het boek ‘Verdwenen Stad’ is een waarschuwing. Opdat we niet weer allemaal gaan toekijken hoe een groep mensen, in welke vorm of met wel geloof dan ook, worden buitengesloten.

Lees het boek en kijk de gelijknamige film
 Zowel het boek als de film ’Verdwenen Stad’ zou een verplichting moeten zijn op alle scholen maar ik raad het zo en zo eenieder aan die interesse heeft in de oorlog, in Amsterdam, in antisemitisme en historie.

Boekinformatie
Titel: Verdwenen Stad | Auteurs: Willy Lindwer & Guus Luijters | Uitgeverij: Balans | Eerste uitgave: 2024 | Aantal bladzijde: 367 | ISBN 978 94 638 2289 3